Baile
Aoisghrúpaí
> 4 Bliain
Ainmneacha Gaeilge
Naíonraí
Ag úsáid Gaeilge le do pháistí
Ag tógáil páistí le Gaeilge taobh amuigh den Ghaeltacht
Ag Tógáil Páistí le Gaeilge sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
4 > 12 Bliain
Gaelscoileanna
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
An Ghaelbhratach
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
12 > 18 Bliain
Gaelcholáistí
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
5 leid nuair atá tú ag dul chun na Gaeltachta
An Ghaelbhratach
Féilte
Ag úsáid d’ainm as Gaeilge
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
18 > 22 Bliain
Cumainn Ghaelacha & Aontais Mhac Léinn
Cúrsaí le Gaeilge ar an 3ú Leibhéal
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
22+ Bliain
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
Ag foghlaim na Gaeilge
Ranganna Gaeilge do Dhaoine Fásta
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Féilte
Saoire sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
Ag labhairt Gaeilge le do gharpháistí
Pobal
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Sloinne
An Ghaeltacht
Grúpaí Pobail
Na Lárionaid Ghaeilge
Sloinne
Na Ceanneagraíochtaí
Féilte
Seachtain na Gaeilge le Energia
Imeachtaí Ardú Feasachta
Leabhair Ghaeilge
Podchraoltaí Gaeilge
An Chaint
Oifigigh Gaeilge i bhFeidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS)
7 dtreoir le bheith níos sábháilte ar líne
Foghlaim
Ag foghlaim na Gaeilge
Naíonraí
Gaelcholáistí
Gaelscoileanna
An Ghaeilge i Scoileanna Béarla
Foghlaim Gaeilge mar dhuine fásta
Téarmaíocht agus Gramadach ar líne
Ranganna
Seirbhísí Gaeilge do Scoileanna
Cearta
Acht na dTeangacha Oifigiúla 2003
Cairt Eorpach do Theangacha Réigiúnacha & Mionlaigh
Straitéisí Gaeilge ó Thuaidh is ó Dheas
Seirbhísí ar fáil as Gaeilge
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Feachtasaíocht
Taighde Gaeilge
Ag úsáid Gaeilge le seirbhísí stáit
An Coimisinéir Teanga
6 fhorbairt teicneolaíoctha atá ó chainteoirí na Gaeilge
Fostaíocht
Gairmeacha le Gaeilge san Eoraip
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
CV Samplach Gaeilge
Ag lorg poist leis an nGaeilge
Cé hiad na fostóirí Gaeilge is mó?
Comhairle agallaimh do phost le Gaeilge
Cúrsaí iarchéime Gaeilge do shaol an lae inniu
Cúrsaí bunchéime spéisiúla le Gaeilge
Folúntais
Físeáin: 'Do Ghairm le Gaeilge'
Leabhrán Ghairmeacha le Gaeilge
Nuacht
  • Baile
  • Saol
  • Cad is fiú Lá na Máithreacha?
cad-is-fiu-la-na-maithreacha

Cad is fiú Lá na Máithreacha?

Ag smaoineamh siar dom go dtí an chéad Lá na Máithreacha is cuimhin liom. Bhí mé sna naíonáin mhóra ar scoil. Rinneamar cártaí dár máithreacha faoi stiúir an mhúinteora Máiréad. Bhí mé an-bhródúil as mo cheannsa, croí mhór ar pháipéar bándearg agus na focail “Don Mhamaí is Fearr ar Domhan” scríofa air. 

Bhí an croí clúdaithe le gliú agus dóthain gealra air a chuirfeadh náire ar Elton John. Rith mé go carr mo mham i ndiaidh na scoile agus gliondar áthais ar mo chroí. Bheadh Mam chomh sásta le m’iarracht. Sháigh mé an chlúdach litreach isteach in a glac le bród, agus d’impigh uirthi é a oscailt ar an bpointe. Stróic sí an clúdach litreach as a chéile agus tháinig amach spéirling gealra ag scaipeadh ar fud an chairr.

“Go raibh míle maith agat,” a dúirt sí le leamhgháire ar a haghaidh, ach lasair an díomá ina súile. Lá na Máithreacha agus bheadh uirthi leathuair a chloig a chaitheamh ag hooveráil an chairr.

Ag féachaint siar ar an eachtra seo anois, tuigim céard a bhí ar siúil. Bhí mo mháthair in sna tríochaidí ag an am. Bhí triúir clainne uirthi  agus beirt thuismitheoirí críonna. Bhí a máthair féin ag fáil bháis leis an ailse agus bhí uirthi cuairt a thabhairt uirthi go minic. 

‘Glúin na gCeapairí’ a thugtaí ar leithéid mo mham. Daoine a bhí idir dhá thine Bhealtaine. Bhí sí ag tabhairt aire do pháistí óga agus do thuismitheoirí a bhí ag dul in aois.

Cinnte bhí m’athar cabhrach agus cneasta, ach thit tromlach na hoibre ar ghuaillí mo mháthair, scéal nach bhfuil neamhchoitianta sa lá atá inniu ann ach an oiread.

Thug mé bronntanas do mo mham Lá sin na Máithreacha ach níor thug mé di an rud a bhí de dhíth uirthi — tuiscint agus cabhair.

Le déanaí, tá an-chuid le rá ag feiminigh mar gheall ar choincheap an mental load. ‘An t-ualach meabhrach’ a ghlaofaidh mé air san alt seo. Is é an t-ualach meabhrach ná an brú atá ar mhná cúrsaí tí a riaradh.

Cinnte agus muid ag fás aníos, cheapamar gur cailleach a bhí i mo mham go minic agus í ag tabhairt orduithe do gach éinne agus go raibh daid sound á thógáil go bog. 

Ní raibh mo dhaid leisciúil, dhéanadh sé jabanna timpeall an tí — nuair a iarradh air. Ní smaoineodh sé ar na rudaí seo a dhéanamh as a stuaim féin. An t-ualach meabhrach nuair a bhíonn ar mháithreacha liosta chúramaí an tigh a choinneáil ina gceann de shíoraí : 

“An bhfuil bainne sa chuisneoir? Ar síníodh obair bhaile Shorcha? Cathain a bheidh an chéad chuairt eile ar an bhfiaclóir ag Liam? An bhfuil máthair Mhíchíl ag iarraidh teacht chun an dinnéir Dé Domhnaigh? Ar cíoradh gruaig Shorcha? An bhfuil Liam ag féachaint ar rudaí mí-oiriúnacha ina sheomra leapa? An bhfuil an cairpéad róshalach do theacht an chuairteora?”

Liosta gan chríoch. Bheadh duine ar bith traochta! Cinnte is féidir leis an mbean na tascanna seo a dháileadh ar mhuintir an tí, ach bíonn an t-ualach anuas uirthi i gcónaí.

Mar sin cad is fiú Lá na Máithreacha? Lá amháin in aghaidh na bliana a dhéantar ceiliúradh ar obair na mban, obair a mhaireann ar feadh 24 uair an chloig in aghaidh an lae? (Nollaig na mBan as an áireamh). 

Ceapaim gur céillí i bhfad Lá na Máithreacha a bheith againn uair sa tseachtain in áit uair sa bhliain. Gach Domhnach, mar shampla d’fhéadfadh sé a bheith mar riail an teaghlaigh go mbeadh cead ag bean an tí a scíth a ligean go hiomlán agus go ndéanfadh gach éinne eile gach aon rud timpeall an tí. 

Bheadh orthu cuimhneamh ar na tascanna iad féin, seachas mam a bheith cráite ag déanamh liostaí. Bheadh sé deacair ar dtús ach rachadh muintir an tí i dtaithí air agus d’fhoghlaimeoidís freagracht agus féinspreagadh. Níor rugadh mná ag iarraidh bheith ina ‘nags’ nó ina cailleacha. Ach sin an t-ualach a cuireadh orainn, mar sin má fheiceann tú bealach le cabhrú linn, déan é!

Mar fhocal scoir, chuala mé roinnt daoine ag gearán nach dtugtar an suntas céanna do Lá na n-Aithreacha agus a thugtar do Lá na Máithreacha. Maidir leis sin níl ach an t-aon rud amháin le rá agam — bíonn Lá na n-Aithreacha ann gach lá! 

Níos mó
NÓS | NÓS

Cláraigh do nuachtlitir PEIG

  • Conradh na Gaeilge
  • Foras na Gaeilge