Baile
Aoisghrúpaí
> 4 Bliain
Ainmneacha Gaeilge
Naíonraí
Ag úsáid Gaeilge le do pháistí
Ag tógáil páistí le Gaeilge taobh amuigh den Ghaeltacht
Ag Tógáil Páistí le Gaeilge sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
4 > 12 Bliain
Gaelscoileanna
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
An Ghaelbhratach
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
12 > 18 Bliain
Gaelcholáistí
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
5 leid nuair atá tú ag dul chun na Gaeltachta
An Ghaelbhratach
Féilte
Ag úsáid d’ainm as Gaeilge
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
18 > 22 Bliain
Cumainn Ghaelacha & Aontais Mhac Léinn
Cúrsaí le Gaeilge ar an 3ú Leibhéal
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
22+ Bliain
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
Ag foghlaim na Gaeilge
Ranganna Gaeilge do Dhaoine Fásta
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Féilte
Saoire sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
Ag labhairt Gaeilge le do gharpháistí
Pobal
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Sloinne
An Ghaeltacht
Grúpaí Pobail
Na Lárionaid Ghaeilge
Sloinne
Na Ceanneagraíochtaí
Féilte
Seachtain na Gaeilge le Energia
Imeachtaí Ardú Feasachta
Leabhair Ghaeilge
Podchraoltaí Gaeilge
An Chaint
Oifigigh Gaeilge i bhFeidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS)
7 dtreoir le bheith níos sábháilte ar líne
Foghlaim
Ag foghlaim na Gaeilge
Naíonraí
Gaelcholáistí
Gaelscoileanna
An Ghaeilge i Scoileanna Béarla
Foghlaim Gaeilge mar dhuine fásta
Téarmaíocht agus Gramadach ar líne
Ranganna
Seirbhísí Gaeilge do Scoileanna
Cearta
Acht na dTeangacha Oifigiúla 2003
Cairt Eorpach do Theangacha Réigiúnacha & Mionlaigh
Straitéisí Gaeilge ó Thuaidh is ó Dheas
Seirbhísí ar fáil as Gaeilge
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Feachtasaíocht
Taighde Gaeilge
Ag úsáid Gaeilge le seirbhísí stáit
An Coimisinéir Teanga
6 fhorbairt teicneolaíoctha atá ó chainteoirí na Gaeilge
Fostaíocht
Gairmeacha le Gaeilge san Eoraip
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
CV Samplach Gaeilge
Ag lorg poist leis an nGaeilge
Cé hiad na fostóirí Gaeilge is mó?
Comhairle agallaimh do phost le Gaeilge
Cúrsaí iarchéime Gaeilge do shaol an lae inniu
Cúrsaí bunchéime spéisiúla le Gaeilge
Folúntais
Físeáin: 'Do Ghairm le Gaeilge'
Leabhrán Ghairmeacha le Gaeilge
Nuacht
  • Baile
  • Gaeltacht
  • An taoide Glas tagtha go cósta Chonamara agus comhairleoir ag Comhaontas Glas den chéad uair
<a-href="https://tuairisc.ie"-class="credit-tuairisc"-target="-blank"-rel="noopener-noreferrer"></a>-an-taoide-glas-tagtha-go-costa-chonamara-agus-comhairleoir-ag-comhaontas-glas-den-chead-uair

An taoide Glas tagtha go cósta Chonamara agus comhairleoir ag Comhaontas Glas den chéad uair

Den chéad uair riamh tá Comhairleoir Contae de chuid Chomhaontas Glas, tofa ar Chomhairle Chontae na Gaillimhe agus an beart déanta ag Alastair McKinistry i gConamara Theas. As Baile Átha Cliath ó dhúchas do McKinistry a bhfuil cónaí air i mBaile an Chalaidh i Maigh Cuilinn le roinnt mhaith blianta. 

Cé go ndúirt roinnt daoine as Maigh Cuilinn linn nach raibh aon aithne fhorleathan air fiú an taobh sin tíre,  ina dhiaidh sin féin, bhain sé léim as polaiteoirí, tráchtairí agus iriseoirí ag bordáil ar uair an mheáin oíche aréir nuair a bhuaigh sé ceann de na cúig shuíochán i dtoghcheantar Chonamara Theas. 

Saineolaí aeráide é Alastair McKinistry in Ollscoil na hÉireann i nGaillimh. 

De bhunadh chontae an Dúin é agus tháinig a mhuintir chun cónaithe i mBaile Átha Cliath sna 1940idí.  Scór bliain ó shin a tháinig sé chun cónaithe i Maigh Cuilinn. 

Is sampla é an bua a bhí ag Alastair McKinistry den bhorradh a bhí faoi Chomhaontas Glas i dtoghcháin na hAoine agus chroch sé vótaí leis go láidir sa gcuid den toghcheantar is gaire do chathair na Gaillimhe.  Ach ní taobh leis na vótaí sin a bhí sé; d’éirigh leis 90 vóta a fháil i mboscaí shráidbhaile na Ceathrún Rua agus 35 ceann a fuair sé i Ros a Mhíl comh maith le cúpla ceann anonn agus anall i gceantar na nOileán.  

Ar bhun polaitiúil, d’fhág bua McKinistry nár éirigh le Fianna Fáil an tríú suíochán a bhaint amach i gConamara Theas mar a bhí tuartha go láidir dóibh. Mar a tharla cúig bliana ó shin ba é Máirtín Ó Laoí a bhí fágtha ar an trá fholamh ar deireadh agus é sa séú háit i dtoghcheantar ina bhfuil cúig hsuíochán.  Sa mbád céanna a bhí sé i dtoghchán 2014  – an t-iarrthóir ba mhó vótaí i measc an dreama a chaill i gConamara.

Ba Pádraig Joe Joe Mac an Iomaire, Fine Gael, ba thúisce a thug suíochán leis i gConamara Theas. Tháinig sé isteach ar an tríú comhaireamh agus 1,535 vóta aige, rud a d’fhág ós cionn an cuóta.  Ag Noel Thomas, Fianna Fáil, as Maigh Cuiinn a bhí an dara suíochán tar éis dó scuabadh faoi agus thairis ina cheantar féin.  21 ós cionn an chuóta a bhí seisean. 

Toghadh McKinistry, Dáithí Ó Cualáin, Fianna Fáil, as Cois Fharraige agus Tomás Ó Curraoin, Sinn Féin Poblachtach, as Bearna gan an cuóta a bhaint amach agus thart ar 1400 vóta acu triúr.

Ba é an roinnt a rinneadh ar vótaí Ann Flaherty (Fine Gael) a raibh 992 vóta aice a chuir an ghaoth faoi sheolta fear Chomhaontas Glas i ndeireadh na cúise.  Fuair Alastair McKinistry 220 acu sin agus fuair Noel Thomas, Fianna Fáil, 188 vóta.  Bhí lorg na tíreolaíochta ar an aistriúchán seo mar gur i gceantar Mhaigh Cuilinn is mo a bhí vótaí ag Ann Flaherty.  Fuair Tomás Ó Curraoin 128 de na haistriúcháin sin agus thug sin é slán ón mbrú a bhí air níos túisce sa lá.   84 a fuair Dáithí Ó Cualáin, Fianna Fáil, agus ghlan sé amach 1400. Ní mba leor an 83 a fuair Máirtín Ó Laoí, Fianna Fáil, an t-aon duine eile a bhí fanta san iomaíocht. 

Níos túisce inné, toghadh an neamhspleách Thomas Welby, Eileen Mannion, Fine Gael, Gerry King, Fianna Fáil, agus Séamas Breathnach, Fianna Fáil, i dtoghcheantar Chonamara Thuaidh.  Ní raibh aon amhras ó osclaíodh na chéad bhoscaí ach gur mar sin a bheadh an toradh.  Chuaigh Welby, a bhí ar an gcéad iarrthóir a toghadh sna toghcháin áitiúla go léir, breis agus 600 os cionn an chuóta agus thug a fharasbarr taca láidir do Shéamas Breathnach, arb as Uachtar Ard dó chomh maith. 

Ach, ba dhíol suntais é go raibh 300 sa mbreis ag Gerry King, Fianna Fáil, ar an mBreathnach ar an gcéad chomhaireamh.  Ba é seo an chéad uair ag fear Bhaile Conaola a bheith san iomaíocht i dtoghchán. 

Chaill Thomas Healy, Sinn Féin, a shuíochán agus níor éirigh leis an iarchomhairleoir contae, Josie Conneely, a bhí ina iarrthóir neamhspleách an geábh seo, a theacht sách gar do Shéamas Breathnach le haon bhrú a chur ar Fhianna Fáil. 

Fágann na torthaí as toghcheantair Chonamara Theas agus Chonamara Thuaidh inné go bhfuil suíochán breise comhairle contae ag Fianna Fáil in iarthar na Gaillimhe anois.  Tarlaíonn sé arís go bhfuil cúig cinn de na suíocháin i gciorcal tíreolaíochta chathair na Gaillimhe – Welby, Walsh, McKinistry, Thomas (Uachtar Ard agus Maigh Cuilinn) agus Tomás Ó Curraoin i mBearna. 

Beirt chomhairleoirí contae atá ina gcónaí in iarthar Chonamara – Gerry King agus Eileen Mannion (ceantar an Chlocháin agus Bhaile Conaola).   Níl cónaí ar chomhairleoir ar bith í réimse mór den cheantar Gaeltachta láidir i gConamara.  

Níos mó

Máirtín Ó Catháin

Cláraigh do nuachtlitir PEIG

  • Conradh na Gaeilge
  • Foras na Gaeilge