Baile
Aoisghrúpaí
> 4 Bliain
Ainmneacha Gaeilge
Naíonraí
Ag úsáid Gaeilge le do pháistí
Ag tógáil páistí le Gaeilge taobh amuigh den Ghaeltacht
Ag Tógáil Páistí le Gaeilge sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
4 > 12 Bliain
Gaelscoileanna
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
An Ghaelbhratach
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
12 > 18 Bliain
Gaelcholáistí
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
5 leid nuair atá tú ag dul chun na Gaeltachta
An Ghaelbhratach
Féilte
Ag úsáid d’ainm as Gaeilge
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
18 > 22 Bliain
Cumainn Ghaelacha & Aontais Mhac Léinn
Cúrsaí le Gaeilge ar an 3ú Leibhéal
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
22+ Bliain
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
Ag foghlaim na Gaeilge
Ranganna Gaeilge do Dhaoine Fásta
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Féilte
Saoire sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
Ag labhairt Gaeilge le do gharpháistí
Pobal
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Sloinne
An Ghaeltacht
Grúpaí Pobail
Na Lárionaid Ghaeilge
Sloinne
Na Ceanneagraíochtaí
Féilte
Seachtain na Gaeilge le Energia
Imeachtaí Ardú Feasachta
Leabhair Ghaeilge
Podchraoltaí Gaeilge
An Chaint
Oifigigh Gaeilge i bhFeidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS)
7 dtreoir le bheith níos sábháilte ar líne
Foghlaim
Ag foghlaim na Gaeilge
Naíonraí
Gaelcholáistí
Gaelscoileanna
An Ghaeilge i Scoileanna Béarla
Foghlaim Gaeilge mar dhuine fásta
Téarmaíocht agus Gramadach ar líne
Ranganna
Seirbhísí Gaeilge do Scoileanna
Cearta
Acht na dTeangacha Oifigiúla 2003
Cairt Eorpach do Theangacha Réigiúnacha & Mionlaigh
Straitéisí Gaeilge ó Thuaidh is ó Dheas
Seirbhísí ar fáil as Gaeilge
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Feachtasaíocht
Taighde Gaeilge
Ag úsáid Gaeilge le seirbhísí stáit
An Coimisinéir Teanga
6 fhorbairt teicneolaíoctha atá ó chainteoirí na Gaeilge
Fostaíocht
Gairmeacha le Gaeilge san Eoraip
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
CV Samplach Gaeilge
Ag lorg poist leis an nGaeilge
Cé hiad na fostóirí Gaeilge is mó?
Comhairle agallaimh do phost le Gaeilge
Cúrsaí iarchéime Gaeilge do shaol an lae inniu
Cúrsaí bunchéime spéisiúla le Gaeilge
Folúntais
Físeáin: 'Do Ghairm le Gaeilge'
Leabhrán Ghairmeacha le Gaeilge
Nuacht
<div-class="credit-nos"></div>-‘cen-t-ainm-a-thugann-do-mhathair-ort?’

‘Cén t-ainm a thugann do mháthair ort?’

Tá muintir na hÉireann ag tarraingt ar Chonair Shéamuis Naofa le fada fada an lá. Go deimhin, frítheadh fianaise i lámhscríbhinní d’oilithrigh ar an mbóthar go Santiago as Éirinn chomh fada siar le 800 bliain. Níorbh aon iontas dom é gur casadh daoine as na ceithre chúige orm ó d’fhág mé St-Jean-Pied-de-Port beagnach mí ó shin anois. 

Níor chuir sé iontas orm go raibh an oiread sin Spáinneach ag spaisteoireacht ina dtír féin, ná go bhfuil Francaigh, Gearmánaigh agus Iodálaigh anseo i gcéadta. Ó tháinig an scannán The Way amach tuairim agus deich mbliana ó shin, tá na mílte Meiriceánach ag tarraingt ar thuaisceart na Spáinne lena mbealach féin a shiúl, fiú.

Ní raibh súil agam an oiread sin daoine as an Áise a fheiceáil anseo. Tá na céadta Áiseach, go mór mór muintir na Cóiré, ar an Camino agus go leor leor acu anseo ar chúinsí reiligiúnda. 

Labhair mé le roinnt mhaith agus míníodh dom go bhfuil borradh faoin gCaitliceachas sa gCóiré faoi láthair, go háirithe i measc uasaicme na tíre — na daoine sin a bhfuil an t-airgead acu eitilt chun na hEorpa agus mí a chaitheamh ag siúl.

Cuirtear trí cheist ort agus tú ag siúl — ‘cé as thú?’, ‘cár thosaigh tú?’, agus ‘cén t-ainm atá ort?’. Ceisteanna simplí a bhfuil freagraí simplí orthu, shílfeá. Ach ní hamhlaidh an scéal i gcás mhuintir na Cóiré.

Ar an gcéad dul síos, is minic a chuala mé an cheist amaideach ó oilithreach eile ‘Thuaidh nó Theas?’ amhail is go scaoilfeadh Kim Jong-un a chuid saoránach amach as an tír le haghaidh a thabhairt ar Santiago. Ní bhíonn fadhb mhór ann, seachas fuaimniú na logainmneacha Spáinnise, an dara ceist a fhreagairt. 

Ach nuair a fhiafraítear a ainm den Chóiréach tugann sé freagra a chuireann mearbhall ar go leor — “seo m’ainm naoimh agus seo m’ainm eile”. 

Mar is eol d’fhormhór mhuintir na hÉireann, nuair a théitear faoi lámh an easpaig glactar le hainm nua, agus is iondúil gur ainm naoimh éigin a bhíonn i gceist (cé go raibh Britney nó beirt i mo rang-sa). Tá muid i dtaithí freisin ar an nós atá ag roinnt ord eaglasta ainmneacha nua a thabhairt ar a mbaill — cuirim i gcás an Sr Michael in Derry Girls. Go deimhin, ní Proinsias a bhí sa bPápa sular ghlac sé leis an gcaipín bán. 

Go leor de na Cóiréigh Chaitliceacha seo, glacann siad chucu féin ‘ainm naoimh’ nuair a dhearbhaíonn siad a gcreideamh in Íosa Críost (na Róimhe) agus bíonn an t-ainm sin in úsáid acu ina saol nua Caitliceach, agus an cead sin acu — is cáiliúla i bhfad Mohammad Ali ná Cassius Clay agus tá Yusuf Islam ag saothrú anois i ngort Cat Stevens. 

Ach tá Cóiréigh ann nach Caitlicigh iad a thugann an freagra casta seo ar an gceist shimplí ‘cén t-ainm atá ort?’. Casadh duine acu seo orm in León aréir agus nuair a d’fhiafraigh mé a hainm di, dúirt sí “‘Soo-jin’ (수진) ach féadfaidh tú Sarah a thabhairt orm.” 

“Cé hí Sarah agus cé hí Soo-jin?”

“Is é ‘Sarah’ m’ainm Béarla mar tá ‘Soo-jin’ ródheacair do Bhéarlóirí.”

“Cén t-ainm a thugann do mháthair ort?”

“Soo-jin.”

“Soo-jin?”

“Sea!”

“Sin an t-ainm atá ort, mar sin, agus ní gá duit é a athrú domsa nó d’aon duine eile nach gcuirfidh an cúpla nóiméad isteach aithne cheart a chur ort.”

“Go raibh maith agat as sin a rá!”

Anois, tá mé cinnte go leanfaidh Soo-jin uirthi á cur féin in aithne mar Sarah do chainteoirí Béarla, ach chuir sé isteach orm gur bhraith an cailín óg cliste seo nach raibh a hainm ceart sách maith don domhan mór. 

Ar ndóigh, chuir sé an tseancheist ghránna ‘Wha’s da’ in Inglish’? i gcuimhne dom agus chuimhnigh mé ar mo chara a d’imigh ar an mbád bán go Ceanada agus a d’fhág post toisc nach raibh an boss sásta a ainm ceart a thabhairt air.

Ceisteanna beaga iad seo seans, ach caithfear dlúthpháirtíocht a léiriú nuair is féidir. 

Níos mó
NÓS | NÓS

Cláraigh do nuachtlitir PEIG

  • Conradh na Gaeilge
  • Foras na Gaeilge