Baile
Aoisghrúpaí
> 4 Bliain
Ainmneacha Gaeilge
Naíonraí
Ag úsáid Gaeilge le do pháistí
Ag tógáil páistí le Gaeilge taobh amuigh den Ghaeltacht
Ag Tógáil Páistí le Gaeilge sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
4 > 12 Bliain
Gaelscoileanna
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
An Ghaelbhratach
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
12 > 18 Bliain
Gaelcholáistí
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
5 leid nuair atá tú ag dul chun na Gaeltachta
An Ghaelbhratach
Féilte
Ag úsáid d’ainm as Gaeilge
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
18 > 22 Bliain
Cumainn Ghaelacha & Aontais Mhac Léinn
Cúrsaí le Gaeilge ar an 3ú Leibhéal
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
22+ Bliain
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
Ag foghlaim na Gaeilge
Ranganna Gaeilge do Dhaoine Fásta
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Féilte
Saoire sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
Ag labhairt Gaeilge le do gharpháistí
Pobal
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Sloinne
An Ghaeltacht
Grúpaí Pobail
Na Lárionaid Ghaeilge
Sloinne
Na Ceanneagraíochtaí
Féilte
Seachtain na Gaeilge le Energia
Imeachtaí Ardú Feasachta
Leabhair Ghaeilge
Podchraoltaí Gaeilge
An Chaint
Oifigigh Gaeilge i bhFeidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS)
7 dtreoir le bheith níos sábháilte ar líne
Foghlaim
Ag foghlaim na Gaeilge
Naíonraí
Gaelcholáistí
Gaelscoileanna
An Ghaeilge i Scoileanna Béarla
Foghlaim Gaeilge mar dhuine fásta
Téarmaíocht agus Gramadach ar líne
Ranganna
Seirbhísí Gaeilge do Scoileanna
Cearta
Acht na dTeangacha Oifigiúla 2003
Cairt Eorpach do Theangacha Réigiúnacha & Mionlaigh
Straitéisí Gaeilge ó Thuaidh is ó Dheas
Seirbhísí ar fáil as Gaeilge
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Feachtasaíocht
Taighde Gaeilge
Ag úsáid Gaeilge le seirbhísí stáit
An Coimisinéir Teanga
6 fhorbairt teicneolaíoctha atá ó chainteoirí na Gaeilge
Fostaíocht
Gairmeacha le Gaeilge san Eoraip
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
CV Samplach Gaeilge
Ag lorg poist leis an nGaeilge
Cé hiad na fostóirí Gaeilge is mó?
Comhairle agallaimh do phost le Gaeilge
Cúrsaí iarchéime Gaeilge do shaol an lae inniu
Cúrsaí bunchéime spéisiúla le Gaeilge
Folúntais
Físeáin: 'Do Ghairm le Gaeilge'
Leabhrán Ghairmeacha le Gaeilge
Nuacht
  • Baile
  • Leabhair
  • Stair agus scéalaíocht na mara curtha in oiriúint do ‘landlubbers’
<a-href="https://nos.ie"-class="credit-nos"-target="-blank"-rel="noopener-noreferrer"></a>-stair-agus-scealaiocht-na-mara-curtha-in-oiriuint-do-‘landlubbers’

Stair agus scéalaíocht na mara curtha in oiriúint do ‘landlubbers’

“For just one time, I would take the Northwest Passage, 

To find the hand of Franklin reaching for the Beaufort Sea…”

Agus mé ag tarraingt an leabhar is deireanaí ó lámh Michael Palin, Erebus: The Story of a Ship, anuas ón tseilf bhí liricí príomhamhránaí folk Cheanada, Stan Rogers ag snámh trí m’intinn. 

Duine ar spéis leis Eachtraíocht na Mol, beidh ainm an tSeachaimiréil John Franklin ar eolas aige. D’imigh ‘An Fear a d’Ith a Bhuataisí’, agus a raibh de chriú ar bord Erebus, de chlár an domhain gan tásc ná tuairisc 170 bliain ó shin. 

Tá spéis nach beag agam féin sa taiscéalaíocht a bhí ar bun ag na Sasanaigh, na hIoruaigh, agus na Francaigh ag barr agus bun an domhain, agus eolas maith agam ar na pearsanra mór le rá — Franklin ina measc. 

Ba dheas, mar sin, aithne a chur trí an leabhar seo ar cheann de na pearsanra is tábhachtaí ní hamháin i scéal Franklin agus a chriú míchinniúnach ach i scéal James Clark Ross, duine de na taiscéalaithe is mó riamh i stair na Mol — an long í féin, Erebus. 

Ghlac Palin cur chuige ar leith chuige féin agus an leabhar seo á scríobh aige, agus cur síos chomh cúramach céanna déanta aige ar thréithe na loinge agus atá déanta aige ar thréithe na bhfear a stiúir ó dheas agus ó thuaidh í. Is í Erebus féin réalta an leabhair agus fágtar an léitheoir chomh croíbhriste céanna faoi dhán na loinge agus a fhágtar faoi dhán na bhfear a d’éag sa Tuaisceart Mór Bán. 

Tá Palin 76 bliain d’aois, 15 bliain níos sine ná mar a bhí Franklin nuair a bhásaigh sé, agus go leor eachtraíochta dá chuid féin déanta aige. Is iomaí leabhar agus clár teilifíse atá curtha amach aige faoi na heachtraí sin (From Pole to Pole ina measc), ach seo an chéad leabhar neamhfhicsin, nó staire, óna pheann. Tá an cúram nua déanta go maith ag Palin agus an claonadh a bheadh i go leor daoine dá leithéid scéal a chuid eachtraíochta féin a chur chun cinn seachanta aige. 

Tá inseacht bhreá éasca sa leabhar ar shaol an bháid, ón uair a tógadh sa mBreatain í, a turais ar an Meánmhuir i seirbhís an Chabhlaigh Ríoga, a aistear glórmhar faoi stiúir Ross ó dheas, agus a briseadh agus bá i bhfarraigí reoite an tuaiscirt.  

Is minic an téarmaíocht ina bac i leabhair staire faoi chúrsaí mara. Tá a teanga féin ag an bhfarraige agus bíonn sí deacair a thuiscint, scaití, agus stair na taiscéalaíochta á ríomh ag údair áirithe. Ina chuid focal féin, is landlubber é Palin agus tá an stair agus an scéalaíocht curtha in oiriúint aige dá chomhlandlubbers. 

Tá a chuid taighde déanta ag an údar agus an t-eolas curtha i láthair aige ar bhealach deas taitneamhach. Má tá locht ar bith ar an leabhar is é gur scríobhadh róluath í, seans. Thángthas ar Erebus agus a deirfiúr Terror in 2014 agus 2016 faoi seach. Tá an chéad chaibidil eile i stair na long, agus níos tábhachtaí fós i scéal John Franklin, ar tí a scríofa ach seans go músclóidh an leabhar seo spéis sa dá rud arís. 

Níos mó

Cláraigh do nuachtlitir PEIG

  • Conradh na Gaeilge
  • Foras na Gaeilge