Baile
Aoisghrúpaí
> 4 Bliain
Ainmneacha Gaeilge
Naíonraí
Ag úsáid Gaeilge le do pháistí
Ag tógáil páistí le Gaeilge taobh amuigh den Ghaeltacht
Ag Tógáil Páistí le Gaeilge sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
4 > 12 Bliain
Gaelscoileanna
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
An Ghaelbhratach
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
12 > 18 Bliain
Gaelcholáistí
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
5 leid nuair atá tú ag dul chun na Gaeltachta
An Ghaelbhratach
Féilte
Ag úsáid d’ainm as Gaeilge
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
18 > 22 Bliain
Cumainn Ghaelacha & Aontais Mhac Léinn
Cúrsaí le Gaeilge ar an 3ú Leibhéal
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
22+ Bliain
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
Ag foghlaim na Gaeilge
Ranganna Gaeilge do Dhaoine Fásta
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Féilte
Saoire sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
Ag labhairt Gaeilge le do gharpháistí
Pobal
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Sloinne
An Ghaeltacht
Grúpaí Pobail
Na Lárionaid Ghaeilge
Sloinne
Na Ceanneagraíochtaí
Féilte
Seachtain na Gaeilge le Energia
Imeachtaí Ardú Feasachta
Leabhair Ghaeilge
Podchraoltaí Gaeilge
An Chaint
Oifigigh Gaeilge i bhFeidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS)
7 dtreoir le bheith níos sábháilte ar líne
Foghlaim
Ag foghlaim na Gaeilge
Naíonraí
Gaelcholáistí
Gaelscoileanna
An Ghaeilge i Scoileanna Béarla
Foghlaim Gaeilge mar dhuine fásta
Téarmaíocht agus Gramadach ar líne
Ranganna
Seirbhísí Gaeilge do Scoileanna
Cearta
Acht na dTeangacha Oifigiúla 2003
Cairt Eorpach do Theangacha Réigiúnacha & Mionlaigh
Straitéisí Gaeilge ó Thuaidh is ó Dheas
Seirbhísí ar fáil as Gaeilge
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Feachtasaíocht
Taighde Gaeilge
Ag úsáid Gaeilge le seirbhísí stáit
An Coimisinéir Teanga
6 fhorbairt teicneolaíoctha atá ó chainteoirí na Gaeilge
Fostaíocht
Gairmeacha le Gaeilge san Eoraip
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
CV Samplach Gaeilge
Ag lorg poist leis an nGaeilge
Cé hiad na fostóirí Gaeilge is mó?
Comhairle agallaimh do phost le Gaeilge
Cúrsaí iarchéime Gaeilge do shaol an lae inniu
Cúrsaí bunchéime spéisiúla le Gaeilge
Folúntais
Físeáin: 'Do Ghairm le Gaeilge'
Leabhrán Ghairmeacha le Gaeilge
Nuacht
  • Baile
  • Náisiúnta
  • Ceist na ngunnaí i SAM, an cheist nach bhfuil aon éalú uaithi
<a-href="https://tuairisc.ie"-class="credit-tuairisc"-target="-blank"-rel="noopener-noreferrer"></a>-ceist-na-ngunnai-i-sam,-an-cheist-nach-bhfuil-aon-ealu-uaithi

Ceist na ngunnaí i SAM, an cheist nach bhfuil aon éalú uaithi

Tá an díospóireacht faoi ghunnaí sna Stáit Aontaithe tagtha chun cinn arís le gairid de thoradh na n-eachtraí lámhaigh in El Paso agus Dayton a d’fhág os cionn deich nduine fichead maraithe.

Ach tá rud éigin difriúil faoin díospóireacht an babhta seo. Sin go nglacann formhór mór de phobal na Stát Aontaithe leis gur beag a athróidh má athraíonn tada.

Go deimhin, tá an díospóireacht dírithe ar an Uachtarán Trump agus an méid a chuir sé féin leis an díospóireacht chiníoch naimhdeach a spreag ceann de na hionsaithe is déanaí.

Cé go ndeir Trump gur cheart reachtaíocht a rith lena chinntiú nach bhfaighidh daoine a bhfuil deacrachtaí meabhairshláinte greim ar ghunnaí, is beag suim atá á cur ina chuid cainte. Cén fáth? Mar go ndeir Trump go mbeidh ról iomlán ag an NRA (Cumann Náisiúnta na nGunnaí) in aon díospóireacht ar an ábhar. Agus deir an NRA nach bhfuil aon ghlacadh acu le srianta ar cheart bunreachtúil an duine arm a iompar.

Téann cultúr gunnaí na Stát Aontaithe siar go dtí aimsir an dara leasú ar an mbunreacht a ritheadh i 1791. Dearbhaíonn an leasú go dteastaíonn an ceart sin a bheith ag buíonta míleata ar mhaithe le slándáil an Stát. Tá cur agus cúiteamh riamh ó shin faoi chomh leathan agus atá an ceart sin i gcás an duine aonair agus an sainmhíniú is ceart a dhéanamh ar an leasú. Tráthúil go leor, sa gcomhthéacs reatha, tá súil arís go luath le ráiteas ón gCúirt Uachtarach a bhaineann le cearta arm a iompar.

Dúirt Breithiúna na Cúirte mí Eanáir seo caite go n-éistfí cás as Nua-Eabhrac inar chuir rialacha diana srian le hiompar gunnaí in áiteacha poiblí. Athraíodh rialacha an stáit ó shin ach má rialaíonn an chúirt an cás a éisteacht, bheadh súil le breithiúnas an bhliain seo chugainn i lár an fheachtais uachtaránachta.

Má chinneann an chúirt gan an cás as Nua-Eabhrac a éisteacht, tá cás eile as New Jersey a d’fhéadfadh a bheith chomh cinniúnach céanna maidir le cearta daoine gunnaí a iompar in áiteacha poiblí.

Tá New Jersey ar cheann de na seacht gcinn de Stát – California agus Nua-Eabhrac ina measc – a chuireann cosc ar dhaoine gunnaí a iompar in áit phoiblí. Ní mór do dhaoine i New Jersey ‘riachtanas a bhfuil údar maith leis’ a chruthú ionas go mbeidh cead acu gunna a iompar. Caighdeán é seo atá deacair a chruthú sa dlí, dar le saineolaithe.

Beidh an chúirt ag tabhairt aghaidh as seo go ceann roinnt míonna ar chás a bhaineann leis an taobh eile den argóint freisin. Tá teaghlaigh chuid de na páistí a maraíodh in Sandy Hook in Connecticut in 2012 ag iarraidh an dlí a chur ar an gcomhlacht armlóin, Remington Arms. Tá an comhlacht ag iarraidh an chosaint atá acu faoin dara leasú ar an mBunreacht a dhearbhú sa gCúirt Uachtarach.

Is fada lucht cearta gunnaí ag iarraidh a gcás a chur ar ais faoi bhráid na Cúirte Uachtaraí. Níor tugadh aon bhreithiúnas ar an gceist ó 2010 sa gCúirt Uachtarach. Bheadh súil ag lucht cearta gunnaí go mbeifí níos báúla lena gcás ó tharla leithéidí Brett Kavanaugh agus Neil Gorsuch a bheith ceaptha ag an Uachtarán Trump chun na cúirte.

Má ghlacann an Chúirt leis na cásanna reatha – cás Nua-Eabhrac agus cás New Jersey – bheadh argóintí le cur faoina mbráid, meastar, i mí na Nollag agus súil le breithiúnas faoi mhí an Mheithimh.

Beidh na Stáit Aontaithe gafa le feachtas uachtaránachta nimhneach faoin tráth sin. An gcuirfidh sin cás na ngunnaí ar an gclár oibre? An mbeidh cearta gunnaí agus reachtaíocht le srian a chur ar na cearta sin á bplé ag na hiarrthóirí faoin tráth sin? D’fhéadfadh sin a bheith i lámha na Cúirte Uachtaraí.

Níos mó

Máirín Ní Ghadhra

Cláraigh do nuachtlitir PEIG

  • Conradh na Gaeilge
  • Foras na Gaeilge