Baile
Aoisghrúpaí
> 4 Bliain
Ainmneacha Gaeilge
Naíonraí
Ag úsáid Gaeilge le do pháistí
Ag tógáil páistí le Gaeilge taobh amuigh den Ghaeltacht
Ag Tógáil Páistí le Gaeilge sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
4 > 12 Bliain
Gaelscoileanna
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
An Ghaelbhratach
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
12 > 18 Bliain
Gaelcholáistí
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
5 leid nuair atá tú ag dul chun na Gaeltachta
An Ghaelbhratach
Féilte
Ag úsáid d’ainm as Gaeilge
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
18 > 22 Bliain
Cumainn Ghaelacha & Aontais Mhac Léinn
Cúrsaí le Gaeilge ar an 3ú Leibhéal
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
22+ Bliain
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
Ag foghlaim na Gaeilge
Ranganna Gaeilge do Dhaoine Fásta
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Féilte
Saoire sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
Ag labhairt Gaeilge le do gharpháistí
Pobal
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Sloinne
An Ghaeltacht
Grúpaí Pobail
Na Lárionaid Ghaeilge
Sloinne
Na Ceanneagraíochtaí
Féilte
Seachtain na Gaeilge le Energia
Imeachtaí Ardú Feasachta
Leabhair Ghaeilge
Podchraoltaí Gaeilge
An Chaint
Oifigigh Gaeilge i bhFeidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS)
7 dtreoir le bheith níos sábháilte ar líne
Foghlaim
Ag foghlaim na Gaeilge
Naíonraí
Gaelcholáistí
Gaelscoileanna
An Ghaeilge i Scoileanna Béarla
Foghlaim Gaeilge mar dhuine fásta
Téarmaíocht agus Gramadach ar líne
Ranganna
Seirbhísí Gaeilge do Scoileanna
Cearta
Acht na dTeangacha Oifigiúla 2003
Cairt Eorpach do Theangacha Réigiúnacha & Mionlaigh
Straitéisí Gaeilge ó Thuaidh is ó Dheas
Seirbhísí ar fáil as Gaeilge
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Feachtasaíocht
Taighde Gaeilge
Ag úsáid Gaeilge le seirbhísí stáit
An Coimisinéir Teanga
6 fhorbairt teicneolaíoctha atá ó chainteoirí na Gaeilge
Fostaíocht
Gairmeacha le Gaeilge san Eoraip
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
CV Samplach Gaeilge
Ag lorg poist leis an nGaeilge
Cé hiad na fostóirí Gaeilge is mó?
Comhairle agallaimh do phost le Gaeilge
Cúrsaí iarchéime Gaeilge do shaol an lae inniu
Cúrsaí bunchéime spéisiúla le Gaeilge
Folúntais
Físeáin: 'Do Ghairm le Gaeilge'
Leabhrán Ghairmeacha le Gaeilge
Nuacht
  • Baile
  • Teanga
  • Gàidhlig le cluinstin sa chúirt den chéad uair san 21 haois
<a-href="https://nos.ie"-class="credit-nos"-target="-blank"-rel="noopener-noreferrer"></a>-gaidhlig-le-cluinstin-sa-chuirt-den-chead-uair-san-21-haois

Gàidhlig le cluinstin sa chúirt den chéad uair san 21 haois

Tá leagan den alt seo le fáil i nGaeilge na hÉireann thíos.


GD: Ann an cùirt-ceartais Dhùn Èideann thèid fianais a thoirt seachad sa Ghàidhlig le Marcas Mac an Tuairneir ann an aithghearrachd.

Chan eil a’ Ghàidhlig na chànan oifigeil ann an Alba agus
mar sin chan eil cead a cleachdadh sna cùirtean.

Tha seann lagh ann bho 1841 gu b’urrainn Gàidhlig a chleachdadh sna cùirtean mura h-eil Beurla aig an neach-labhairt.

Sna h-80dan
ann am Port Rìgh chaidh an lagh seo a chleachdadh airson bacadh a chuir air
Iain Mac an Tàilleir Gàidhlig a chleachdadh sna cùirtean. A chionn ’s gun robh
Beurla aig Mac an Tàilleir, rinn a’ chùirt co-dhùnadh nach robh cùis aige
Gàidhlig a bhruidhinn.

Ach, a-rèir Marcas Mac an Tuairneir, bàrd
Gàidhealach, ’s i a’ Ghàidhlig a phrìomh chànan aige na bheatha obrach ’s
sòisealta. Mar sin, tha Mac an Tuairneir a’ creidsinn nach eil Beurla na chanan
freagarrach dha sna cùirtean.

Bidh Mac an Tuairneir na neach-fianais air
chùis eucoir gràin, a thachair dha air sràidean Dhùn Èideann.

Tha tuiteamasan eucoir-gràin air nochdadh
sna meadhanan ri beagan mìosan le dithis Fhrangach agus an ainneart a chaidh a
dhèanamh orra air bus Lunnainn. Chaidh innse dha Mac an Tuairneir gum bi cead aige Gàidhlig a chleachdadh
sna cùirtean, rud nach deach a dhèanamh bhon 20mh linn.

Chuir Marcas Mac an Tuairneir gairm a-mach air na meadhanan sòisealta airson taic a chruinneachadh airson còraichean cànain agus an aghaidh eucoir ghràin. Tha e an dùil gum bi daoine a’ nochdadh sa chùirt airson taic a chumail ris a’ ghnìomh.

Bhathar an dùil gun tèid a’ chùis-chùirte seo a chumail ann an Cùirt-cheartais Dhùn Èideann air 24 Sràid Chambers, Diardaoin an 8mh den Lùnastal ach gu mì-fhortanach cha deach eadar-theangadair a lorg. Tha Marcas Mac an Tuairneir a’ feitheamh air fhiosrachadh bhon chùirt.


GA: Tabharfar fianaise i nGaeilge na hAlban i gCúirt Bhreithiúnais Dhún Éideann go luath, rud nár tharla sa tír ó bhí an céad seo caite ann.

Is é an file Marcas
Mac an Tuarneir a labhróidh sa teanga.

Faoi láthair níl
Gaeilge na hAlban ina teanga oifigiúil in Albain agus mar sin ní féidir í a
úsáid sna cúirteanna.

Tá dlí ann ón bhliain 1841 a cheadaíonn úsáid na Gàidhlig ach amháin sa chás nach bhfuil Béarla ag an fhinné.

Baineadh úsáid as an dlí seo siar ag tús na 1980í le cosc a chur ar Iain Mac an Táilleir – a bhí ina stiúrthóir ar Shabhal Mòr Ostaig ag an am – a chuid fianaise a thabhairt i nGàidhlig i gcúirt ar an Oileán Sgitheanach: dúradh nach raibh sé de cheart aige Gaeilge na hAlban a úsáid ar an ábhar go raibh sé líofa sa Bhéarla.

Is é an argóint atá ag Marcas Mac an Tuairneir, áfach, gurb í an Ghàidhlig an phríomhtheanga chumarsáide, oibre agus shóisialta atá aige agus, dá bharr sin, ní bheadh an Béarla oiriúnach dó lena úsáid sa chúirt.

Agus ní hionann agus cás Mhic an Táilleir sa chéad seo caite, tá sé ráite ag na húdaráis le Mac an Tuairneir go mbeadh lánchead aige Gàidhlig a úsáid sa chúirt.

Is i gcás cúirte a bhaineann le coir fuatha atá Mac an Tuairneir le fianaise a thabhairt, eachtra a tharla dó féin ar shráideanna Dhún Éideann.

Tá eachtraí mar seo i mbéal an phobail faoi láthair, go háirithe de bharr an scéil a tháinig chun cinn faoin fhoréigean a rinneadh ar bheirt bhan as an Fhrainc ar bhus i Londain le déanaí.

Chuir Mac an Tuairneir glao amach sna meáin shóisialta le tacaíocht a fháil dá chás ar bhonn cearta teanga agus in éadan coireanna fuatha.

Tá an file ag súil leis go mbeidh slua i láthair le tacaíocht a thabhairt don ghníomh.

Bhíothas ag súil go dtarlódh an cás cúirte an 8 Lúnasa i gCúirt Bhreithiúnais Dhún Éideann ach níor thángthas ar ateangaire in am. Tá Marcas Mac an Tuairneir ag fanacht ar a thuilleadh eolais ón chúirt.

Níos mó

Cláraigh do nuachtlitir PEIG

  • Conradh na Gaeilge
  • Foras na Gaeilge