Baile
Aoisghrúpaí
> 4 Bliain
Ainmneacha Gaeilge
Naíonraí
Ag úsáid Gaeilge le do pháistí
Ag tógáil páistí le Gaeilge taobh amuigh den Ghaeltacht
Ag Tógáil Páistí le Gaeilge sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
4 > 12 Bliain
Gaelscoileanna
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
An Ghaelbhratach
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
12 > 18 Bliain
Gaelcholáistí
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
5 leid nuair atá tú ag dul chun na Gaeltachta
An Ghaelbhratach
Féilte
Ag úsáid d’ainm as Gaeilge
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
18 > 22 Bliain
Cumainn Ghaelacha & Aontais Mhac Léinn
Cúrsaí le Gaeilge ar an 3ú Leibhéal
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
22+ Bliain
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
Ag foghlaim na Gaeilge
Ranganna Gaeilge do Dhaoine Fásta
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Féilte
Saoire sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
Ag labhairt Gaeilge le do gharpháistí
Pobal
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Sloinne
An Ghaeltacht
Grúpaí Pobail
Na Lárionaid Ghaeilge
Sloinne
Na Ceanneagraíochtaí
Féilte
Seachtain na Gaeilge le Energia
Imeachtaí Ardú Feasachta
Leabhair Ghaeilge
Podchraoltaí Gaeilge
An Chaint
Oifigigh Gaeilge i bhFeidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS)
7 dtreoir le bheith níos sábháilte ar líne
Foghlaim
Ag foghlaim na Gaeilge
Naíonraí
Gaelcholáistí
Gaelscoileanna
An Ghaeilge i Scoileanna Béarla
Foghlaim Gaeilge mar dhuine fásta
Téarmaíocht agus Gramadach ar líne
Ranganna
Seirbhísí Gaeilge do Scoileanna
Cearta
Acht na dTeangacha Oifigiúla 2003
Cairt Eorpach do Theangacha Réigiúnacha & Mionlaigh
Straitéisí Gaeilge ó Thuaidh is ó Dheas
Seirbhísí ar fáil as Gaeilge
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Feachtasaíocht
Taighde Gaeilge
Ag úsáid Gaeilge le seirbhísí stáit
An Coimisinéir Teanga
6 fhorbairt teicneolaíoctha atá ó chainteoirí na Gaeilge
Fostaíocht
Gairmeacha le Gaeilge san Eoraip
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
CV Samplach Gaeilge
Ag lorg poist leis an nGaeilge
Cé hiad na fostóirí Gaeilge is mó?
Comhairle agallaimh do phost le Gaeilge
Cúrsaí iarchéime Gaeilge do shaol an lae inniu
Cúrsaí bunchéime spéisiúla le Gaeilge
Folúntais
Físeáin: 'Do Ghairm le Gaeilge'
Leabhrán Ghairmeacha le Gaeilge
Nuacht
  • Baile
  • Cultúr
  • Is cróga na Rósanna ná an-chuid daoine a bhíonn á gcáineadh
<a-href="https://nos.ie"-class="credit-nos"-target="-blank"-rel="noopener-noreferrer"></a>-is-croga-na-rosanna-na-an-chuid-daoine-a-bhionn-a-gcaineadh

Is cróga na Rósanna ná an-chuid daoine a bhíonn á gcáineadh

Cúpla rud atá cinnte sa saol : an bás, cáin agus díospóireacht faoi Rós Thrá Lí i lár mhí Lunasa.  Dar le mo mháthair, tagann deireadh an tsamhraidh le Rós Thrá Lí. Dar le daoine eile, deireadh an tsaoil atá ann – mná óga gléasta i ngúnaí deasa á gcur i láthair os comhair an domhain mhóir, fear ó RTÉ ag cur ceisteanna orthu faoina gcéim ollscoile, faoina ngrá, faoina bpobal, agus muid ar fad ag breathnú orthu sa mbaile, á ngrádú agus á gcur i gcomparáid lena chéile, ag fanacht ar fhreagra na ceiste: cé acu is deise, is áille, is “róise”? 

Thosaigh an díospóireacht inniu ar Newstalk (cá háit eile?) le Susan Keogh a rá gur “cacamas” a bhí sa méid a dúirt fear an tí, Dáithí Ó Sé, faoin gcomortas nuair a chuir sé síos air mar léargas maith ar cad a bhí ar siúl ag mná na hÉireann sa lá atá inniu ann. Tháinig duine de mhuintir Healy Rae (cé eile) i gcabhair ar an gcomórtas, agus é á rá aige go léiritear éirim agus cumas na mban leis an gcomórtas seo (an bhfaca sé Rós Bhaile Átha Cliath ag damhsa cúpla bliain ó shin?*). 

Déantar ceap magaidh go rialta de Rós Thrá Lí – smaoiníonn muid ar fad ar Father Ted agus comórtas na Lovely Girls, agus na tónta áille a bhí orthu ar fad. Nó níos measa arís, ar an Savage Eye agus Eimear Ní Hula-Hoop, a d’inis scéal faoi éisteacht le clár raidió Ray D’Arcy agus í ar laethanta saoire sa Spáinn. 

Thuigfeá don té a dhéanfadh an magadh sin ar bhealach – ceisteanna áifeiseacha á gcur ar chailiní  óga, rialacha seanfhaiseanta an chomórtais, sean-íomha d’Éirinn a cruthaíodh sna hagallaimh agus na píosaí cainte, an comórtas talainne ina ndéantar steip nó amhrán Mhary Black a rá, an t-amhrán uafásach sin a bhodhraíonn ag deireadh na féile muid – ach caithfidh mé a admháil go mbainim taitneamh as, agus ceapaim go bhfuil luaíocht áirithe ag baint leis ina iomláine. 

Tá an fhéile í féin ag éirí níos nua-aimseartha de réir a chéile — le cúpla bliain anuas, tá an comórtas buaite ag triúr Rósanna de shliocht inmirceach. Nuair a fograíodh go raibh Rós Philadelphia 2014, Maria Walsh (a bhuaigh an comórtas), ina leispiach, ba chuma linn ar fad – comhartha suntasach, b’fhéidir, ar fhorbhairt na sochaí a thiocfaidh chun solais le torthaí an reifrinn ar an gcomhionnanas pósta bliain ina dhiaidh. 

Cuireadh suim ar an mbualadh bos a fuair Brianna Parkins, Rós Sydney 2016, nuair a mhaígh sí go hoscailte gur thacaigh sí leis an ngluaiseacht ar mhaithe leis an 8ú Leasú a aisghairm ar an ardán – comhartha arís, seans, go raibh tuairimí na hÉireann i leith na gceisteanna móra seo ag athrú. 

Ní oinseacha na mná seo – ar chor ar bith. Déarfainn go bhfuil siadsan níos cróga ná an-chuid daoine a bhíonn á gcáineadh ar na meáin chumarsáide nó sóisialta. Teastaíonn uathu ionadaíocht a dhéanmah ar son a bpobail agus a muintire, agus tá an muinín agus an chrógacht acu dul os comhair na milliún a fhéachann air, go leor acu ag fanacht le bheith ag magadh fúthú.

 Tá na mná seo beag beann ar ár gciniciúlacht, ar ár éad, ar ár ngangaid – agus tá an ceart ar fad acu. 

D’fhéadfadh na mná seo ceacht a mhúineadh dúinn ar fad, na laethanta seo a mbíonn muid buartha faoin íomhá sin a chuireann muid amach go póiblí – gur cheart do rogha rud a dhéanamh, muinín a bheith agat asat féin, agus neamhaird a dhéanamh orthu siúd a dhéanann iarracht beag is fiú a dhéanamh de do phaisean. Go n-éirí libh ar fad anocht! 

*Ceapaim féin go raibh Rós Bhaile Átha Cliath iontach ar an oíche, agus gur mór an peaca é nár éirigh léi sa chomórtas. Mhill fear an cheamara uirthi é. B’fhéidir nach raibh na moltóirí ullamh le rince paiseanta mar sin. Mo náire iad.

Níos mó

Cláraigh do nuachtlitir PEIG

  • Conradh na Gaeilge
  • Foras na Gaeilge