Baile
Aoisghrúpaí
> 4 Bliain
Ainmneacha Gaeilge
Naíonraí
Ag úsáid Gaeilge le do pháistí
Ag tógáil páistí le Gaeilge taobh amuigh den Ghaeltacht
Ag Tógáil Páistí le Gaeilge sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
4 > 12 Bliain
Gaelscoileanna
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
An Ghaelbhratach
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
12 > 18 Bliain
Gaelcholáistí
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
5 leid nuair atá tú ag dul chun na Gaeltachta
An Ghaelbhratach
Féilte
Ag úsáid d’ainm as Gaeilge
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
18 > 22 Bliain
Cumainn Ghaelacha & Aontais Mhac Léinn
Cúrsaí le Gaeilge ar an 3ú Leibhéal
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
22+ Bliain
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
Ag foghlaim na Gaeilge
Ranganna Gaeilge do Dhaoine Fásta
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Féilte
Saoire sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
Ag labhairt Gaeilge le do gharpháistí
Pobal
Ar díol agus ar cíos sa Ghaeltacht
10 bhFáth le Clárú don Eolaire Gnó
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Sloinnte
An Ghaeltacht
Grúpaí Pobail
Na Lárionaid Ghaeilge
Na Ceanneagraíochtaí
Féilte
Seachtain na Gaeilge le Energia
Imeachtaí Ardú Feasachta
Leabhair Ghaeilge
An Chaint
Oifigigh Gaeilge i bhFeidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS)
7 dtreoir le bheith níos sábháilte ar líne
Foghlaim
Ag foghlaim na Gaeilge
Naíonraí
Gaelcholáistí
Gaelscoileanna
An Ghaeilge i Scoileanna Béarla
Foghlaim Gaeilge mar dhuine fásta
Téarmaíocht agus Gramadach ar líne
Ranganna
Seirbhísí Gaeilge do Scoileanna
Cearta
Acht na dTeangacha Oifigiúla 2003
Cairt Eorpach do Theangacha Réigiúnacha & Mionlaigh
Straitéisí Gaeilge ó Thuaidh is ó Dheas
Seirbhísí ar fáil as Gaeilge
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Feachtasaíocht
Taighde Gaeilge
Ag úsáid Gaeilge le seirbhísí stáit
An Coimisinéir Teanga
6 fhorbairt teicneolaíoctha atá ó chainteoirí na Gaeilge
Fostaíocht
Gairmeacha le Gaeilge san Eoraip
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
CV Samplach Gaeilge
Ag lorg poist leis an nGaeilge
Cé hiad na fostóirí Gaeilge is mó?
Comhairle agallaimh do phost le Gaeilge
Cúrsaí iarchéime Gaeilge do shaol an lae inniu
Cúrsaí bunchéime spéisiúla le Gaeilge
Folúntais
Físeáin: ‘Do Ghairm le Gaeilge’
Leabhrán Ghairmeacha le Gaeilge
5 leid d’fhísagallaimh
Ceisteanna Coitianta

Focail uathúla Gaeilge – atá i bhfad níos fearr ná an leagan Béarla

| PEIG |

Ní gá dúinn a rá gur teanga spéisiúil í an Ghaeilge, an-éagsúil ó aon teanga eile. Tá go leor frásaí agus focal uathúla inár dteanga. Creid é nó ná creid, tá go leor focal as Gaeilge gan aon aistriúcháin dhíreacha i mBéarla. Seo ocht sampla a léiriú gurb í an Ghaeilge an teanga is iontaí dá bhfuil ann! 

Uisce beatha

Ciallaíonn an focal seo ‘whiskey’, ach go litriúil, aistríonn sé go ‘water of life’. Gan aon cheist ná dabht, d’aontódh an-chuid Éireannach leis an ráiteas sin, ag teacht i dtír ar steiréitíopa na nÉireannach mar mheisceoirí.

Plobaireacht

Cé nach bhfuil aon aistriúcháin díreach leis an bhfocal seo, caithfear a rá go bhfuil sé fíor-onamataipéach. Léiríonn an focal ‘plobaireacht’ an nóiméad nuair a bhíonn tú ag gáire agus ag iarraidh labhairt le duine éigin ag an am céanna, áfach, i ndáiríre, níl tú in ann na focail a fháil amach. Sin ‘plobaireacht’!

Airneánach 

Déanann an focal ‘airneán’ cur síos ar an ngníomh a bhaineann le cuairt a thabhairt ar theach duine éigin le haghaidh craic agus ceoil. Is rud é seo atá an-chomónta agus an-thraidisiúnta i saol na nÉireannach. Mar sin, cuireann an focal ‘airneánach’ an duine in iúl a fhanann amach don oíche, ‘night-owl’ mar a deirtear.

Bothántaíocht

Táimid go léir ciontach as a bheith páirteach sa chaitheamh aimsire seo. Léiríonn an focal ‘bothántaíocht’ an chúlchaint a dhéanann daoine lena gcomharsana. Chun an fhírinne a rá, is breá le muintir na hÉireann an scannal ar fad. 

Slíbhín

‘A sly person’ mar a deirtear. Is duine sleamhain, cliste atá i gceist, bheith chomh glic le sionnach. Ní féidir leat brath ar ‘shlíbhín’ in aon chor!

Leathbhádóir

Is focal álainn í chun do leannán a chur in iúl. Ciallaíonn sé ‘one’s better half’, an duine a dtaistealaíonn tú leis tríd an saol. Is léir go bhfuil rud níos rómánsaí ag baint leis an leagan Gaeilge.

An ritheann aon chinn eile leat? Fág trácht ar na meáin shóisialta!

Léigh tuilleadh ábhar ó PEIG.ie anseo

Cláraigh do nuachtlitir PEIG

  • Conradh na Gaeilge
  • Foras na Gaeilge