Baile
Aoisghrúpaí
> 4 Bliain
Ainmneacha Gaeilge
Naíonraí
Ag úsáid Gaeilge le do pháistí
Ag tógáil páistí le Gaeilge taobh amuigh den Ghaeltacht
Ag Tógáil Páistí le Gaeilge sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
4 > 12 Bliain
Gaelscoileanna
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
An Ghaelbhratach
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
12 > 18 Bliain
Gaelcholáistí
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
5 leid nuair atá tú ag dul chun na Gaeltachta
An Ghaelbhratach
Féilte
Ag úsáid d’ainm as Gaeilge
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
18 > 22 Bliain
Cumainn Ghaelacha & Aontais Mhac Léinn
Cúrsaí le Gaeilge ar an 3ú Leibhéal
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
22+ Bliain
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
Ag foghlaim na Gaeilge
Ranganna Gaeilge do Dhaoine Fásta
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Féilte
Saoire sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
Ag labhairt Gaeilge le do gharpháistí
Pobal
Ar díol agus ar cíos sa Ghaeltacht
10 bhFáth le Clárú don Eolaire Gnó
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Sloinnte
An Ghaeltacht
Grúpaí Pobail
Na Lárionaid Ghaeilge
Na Ceanneagraíochtaí
Féilte
Seachtain na Gaeilge le Energia
Imeachtaí Ardú Feasachta
Leabhair Ghaeilge
An Chaint
Oifigigh Gaeilge i bhFeidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS)
7 dtreoir le bheith níos sábháilte ar líne
Foghlaim
Ag foghlaim na Gaeilge
Naíonraí
Gaelcholáistí
Gaelscoileanna
An Ghaeilge i Scoileanna Béarla
Foghlaim Gaeilge mar dhuine fásta
Téarmaíocht agus Gramadach ar líne
Ranganna
Seirbhísí Gaeilge do Scoileanna
Cearta
Acht na dTeangacha Oifigiúla 2003
Cairt Eorpach do Theangacha Réigiúnacha & Mionlaigh
Straitéisí Gaeilge ó Thuaidh is ó Dheas
Seirbhísí ar fáil as Gaeilge
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Feachtasaíocht
Taighde Gaeilge
Ag úsáid Gaeilge le seirbhísí stáit
An Coimisinéir Teanga
6 fhorbairt teicneolaíoctha atá ó chainteoirí na Gaeilge
Fostaíocht
Gairmeacha le Gaeilge san Eoraip
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
CV Samplach Gaeilge
Ag lorg poist leis an nGaeilge
Cé hiad na fostóirí Gaeilge is mó?
Comhairle agallaimh do phost le Gaeilge
Cúrsaí iarchéime Gaeilge do shaol an lae inniu
Cúrsaí bunchéime spéisiúla le Gaeilge
Folúntais
Físeáin: ‘Do Ghairm le Gaeilge’
Leabhrán Ghairmeacha le Gaeilge
5 leid d’fhísagallaimh
Ceisteanna Coitianta
‘deiseanna-caillte’-don-ghaeilge-agus-don-ghaeltacht-i-mbuisead-2022

‘Deiseanna caillte’ don Ghaeilge agus don Ghaeltacht i mBuiséad 2022

Tuairisc
| Meabh Ni Thuathalain | , ,

Údar “díomá” den chuid is mó a bhí i mBuiséad 2022 d’eagraíochtaí teanga.

€10.5 milliún breise a fógraíodh inné don Ghaeilge agus don Ghaeltacht, €4.2 breise do TG4 san áireamh.

€23 milliún a bhí á lorg ag Conradh na Gaeilge don teanga agus don Ghaeltacht. Chuir an eagraíocht teanga fáilte roimh chuid dár fógraíodh, an maoiniú breise do TG4 go háirithe, ach dúirt siad go raibh roinnt “deiseanna caillte” agus “bearnaí” ann ó thaobh mhaoiniú na Gaeilge sa Bhuiséad.

“Cé go n-aithníonn muid an dul chun cinn atá déanta le dhá bhliain anuas leis an gcáinaisnéis, táimid den tuairim go bhfuil gá a thuilleadh maoinithe a chur ar fáil, go háirithe le fostaíocht sa Ghaeltacht a threisiú agus le Foras na Gaeilge a mhaoiniú i gceart,” a dúirt Ard-Rúnaí Chonradh na Gaeilge, Julian de Spáinn.

Dúirt de Spáinn gur léir “go bhfuil fadhb chórasach agus thromchúiseach” i gceist le maoiniú Fhoras na Gaeilge agus buiséad níos lú acu i gcónaí ná mar a bhí deich mbliana ó shin.

“Caithfear dul i ngleic leis seo roimh an gcéad cháinaisnéis eile. Níl an struchtúr trasteorann ag tabhairt cothrom na Féinne do phobal na Gaeilge ó thaobh maoinithe de agus caithfear sin a réiteach,” a dúirt de Spáinn.

Dúirt Cathaoirleach Fhoras na Gaeilge, Regina Ní Chollatáin, gur ardú “níos lú” ná mar a bhíodar ag súil leis, a bhí sa €700,000 breise a chuirfear ar fáil don eagraíocht trasteorann an bhliain seo chugainn.

“Cé go mbeidh achar eile le dul againn sula mbeidh buiséad Fhoras na Gaeilge ar ais ag na leibhéil roimh 2008, €21 milliún, is méadú atá i gceist anseo a chuideoidh linn aghaidh a thabhairt ar chuid de na deacrachtaí maoinithe is mó atá cruthaithe thar an 13 bliain ó 2008.  

“Beidh Foras na Gaeilge ag bualadh leis an Aire Martin go luath agus tá cruinnithe lorgtha againn le hairí ó thuaidh le riachtanais na Gaeilge a chur faoina mbráid. Beidh sé mar thosaíocht againn a chinntiú go mbeidh an infheistíocht atá riachtanach ar fáil le tacú leis na pleananna atá ag an dá Rialtas don Ghaeilge,” a dúirt Regina Uí Chollatáin.

Dúirt Ciarán Ó Feinneadha, comhairleoir cánach, gníomhaí teanga agus tráchtaire, gur buiséad “suarach” a bhí ann i dtaobh na Gaeilge agus na Gaeltachta.

“Is fíorbheagán airgead breise atá ann. Figiúirí suaracha atá i gceist go háirithe má chuirtear an caiteachas iomlán ar an nGaeilge agus ar an nGaeltacht, €10 milliún, i gcomparáid le luach dhá scéim nua do na healaíona ar fiú €50 milliún iad,” a dúirt Ciarán Ó Feinneadha.

B’ionann an bhreis is €10 milliún a fógraíodh i mBuiséad 2020 do chiste na Gaeilge, na Gaeltachta agus TG4 agus thart ar 5% den bhreis is €199 milliún breise a cuireadh ar leataobh don Roinn Turasóireachta, Cultúir, Ealaíon, Gaeltachta, Spóirt agus Meán.

Is fearr a rinne TG4 ná eagraíochtaí teanga eile sa bhuiséad agus beagnach €45 milliún a bheidh ag an stáisiún díreach ón státchiste an bhliain seo chugainn.

Dúirt Ardstiúrthóir TG4, Alan Esslemont, gur ábhar “dóchais” an maoiniú breise a chuirfear ar fáil don stáisiún an bhliain seo chugainn i ndiaidh “dhá bhliain an-chrua” a bheith ag TG4 de bharr na paindéime.

Chuir an Dr. Niall Comer, Uachtarán Chonradh na Gaeilge, fáilte roimh an maoiniú breise do TG4 agus roimh an €800,000 breise a fógraíodh don phleanáil teanga. Dúirt sé gur aitheantas an t-ardú sin ar “an dea-obair” atá ar siúl maidir leis an Ghaeilge a chur chun cinn sa Ghaeltacht.

€85.6 milliún a fógraíodh i mBuiséad 2022 do Roinn na Gaeltachta i gcomparáid leis an €78.6 milliún a bhí ag an Roinn i mbliana.

D’fhógair an tAire Caiteachais Phoiblí Michael McGrath inné gur €6.3 milliún breise a bheidh ar fáil do chiste na Gaeilge agus na Gaeltachta an bhliain seo chugainn.

Tá €3.3 milliún den mhaoiniú sin á chur ar fáil do scéimeanna teanga agus Gaeltachta Roinn na Gaeltachta.

€1.5 milliún breise atá á chur ar fáil d’Údarás na Gaeltachta. €800,000 breise a bheidh á chur ar fáil don phróiseas pleanála teanga agus €700,000 breise don Fhoras Teanga, Foras na Gaeilge agus Gníomhaireacht na hUltaise.

Pacáiste breise €106 milliún a fógraíodh do chúrsaí turasóireachta. €65.7 a fógraíodh do chúrsaí ealaíon agus cultúir. €11.3 breise atá á chur ar fáil don spórt agus €9.7 milliún breise atá le caitheamh ar na meáin, €5.5 milliún a fógraíodh do bhunú Choimisiún na Meán.

Níos mó

Cláraigh do nuachtlitir PEIG

  • Conradh na Gaeilge
  • Foras na Gaeilge