Baile
Aoisghrúpaí
> 4 Bliain
Ainmneacha Gaeilge
Naíonraí
Ag úsáid Gaeilge le do pháistí
Ag tógáil páistí le Gaeilge taobh amuigh den Ghaeltacht
Ag Tógáil Páistí le Gaeilge sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
4 > 12 Bliain
Gaelscoileanna
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
An Ghaelbhratach
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
12 > 18 Bliain
Gaelcholáistí
Buntáistí Oideachais trí Ghaeilge
Coláistí Samhraidh
5 leid nuair atá tú ag dul chun na Gaeltachta
An Ghaelbhratach
Féilte
Ag úsáid d’ainm as Gaeilge
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
18 > 22 Bliain
Cumainn Ghaelacha & Aontais Mhac Léinn
Cúrsaí le Gaeilge ar an 3ú Leibhéal
Féilte
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
22+ Bliain
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
Ag foghlaim na Gaeilge
Ranganna Gaeilge do Dhaoine Fásta
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Féilte
Saoire sa Ghaeltacht
Tacaíocht, Seirbhísí agus Áiseanna
Ag labhairt Gaeilge le do gharpháistí
Pobal
Ciorcail Chomhrá | Caint & Comhrá
Sloinne
An Ghaeltacht
Grúpaí Pobail
Na Lárionaid Ghaeilge
Sloinne
Na Ceanneagraíochtaí
Féilte
Seachtain na Gaeilge le Energia
Imeachtaí Ardú Feasachta
Leabhair Ghaeilge
Podchraoltaí Gaeilge
An Chaint
Oifigigh Gaeilge i bhFeidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS)
7 dtreoir le bheith níos sábháilte ar líne
Foghlaim
Ag foghlaim na Gaeilge
Naíonraí
Gaelcholáistí
Gaelscoileanna
An Ghaeilge i Scoileanna Béarla
Foghlaim Gaeilge mar dhuine fásta
Téarmaíocht agus Gramadach ar líne
Ranganna
Seirbhísí Gaeilge do Scoileanna
Cearta
Acht na dTeangacha Oifigiúla 2003
Cairt Eorpach do Theangacha Réigiúnacha & Mionlaigh
Straitéisí Gaeilge ó Thuaidh is ó Dheas
Seirbhísí ar fáil as Gaeilge
Glac Páirt sa Ghluaiseacht
Feachtasaíocht
Taighde Gaeilge
Ag úsáid Gaeilge le seirbhísí stáit
An Coimisinéir Teanga
6 fhorbairt teicneolaíoctha atá ó chainteoirí na Gaeilge
Fostaíocht
Gairmeacha le Gaeilge san Eoraip
Gairmeacha le Gaeilge in Éirinn
CV Samplach Gaeilge
Ag lorg poist leis an nGaeilge
Cé hiad na fostóirí Gaeilge is mó?
Comhairle agallaimh do phost le Gaeilge
Cúrsaí iarchéime Gaeilge do shaol an lae inniu
Cúrsaí bunchéime spéisiúla le Gaeilge
Folúntais
Físeáin: 'Do Ghairm le Gaeilge'
Leabhrán Ghairmeacha le Gaeilge
Nuacht
<a-href="https://tuairisc.ie"-class="credit-tuairisc"-target="-blank"-rel="noopener-noreferrer"></a>-d’fheadfadh-cain-charboin-astaiochtai-a-laghdu-agus-an-eagothroime-ioncaim-a-mhaolu

D’fhéadfadh cáin charbóin astaíochtaí a laghdú agus an éagothroime ioncaim a mhaolú

Tá ráite ag an ESRI go bhféadfadh cáin charbóin a bheadh leagtha amach go maith astaíochtaí carbóin a laghdú agus an éagothroime ioncaim a mhaolú chomh maith. 

In alt speisialta ar cháin charbóin a d’eisigh rannóg fuinnimh an ESRI inniu, deirtear go mbíonn tionchar ag an gcáin sin ar astaíochtaí carbóin agus ar éagothroime ioncaim araon.

Bhain na taighdeoirí úsáid as sonraí ón Suirbhé Bliantúil ar Bhuiséad Teaghlach (HBS) agus modhanna taighde úr chun ionsamhlú a dhéanamh ar an méid a bheadh daoine sásta a cheannach dá mbeadh cáin charbóin curtha i bhfeidhm.

D’oibrigh siad amach go laghdófaí na hastaíochtaí carbóin 3.9% sa chás go n-ardófaí an cháin sin €30 an tonna. 10.2% d’ísliú a bheadh ar na hastaíochtaí dá n-ardófaí an cháin charbóin €80 an tonna.

Mhínigh na taighdeoirí go gcaitheann na teaghlaigh is boichte céatadán níos mó dá n-ioncam ar fhuinneamh, agus dá bharr sin ar cháin charbóin, ná mar a dhéanann teaghlaigh atá níos fearr as.

Measann siad mar sin gur cáin chúlchéimnitheach í an cháin seo.

Ach maítear sa taighde chomh maith dá dtabharfaí an t-ioncam a shaothrófaí ón gcáin ar ais do na teaghlaigh go bhféadfaí an tionchar diúltach ar dháileadh ioncaim a chur ina cheart.

Dá roinnfí an sciar céanna den ioncam ón gcáin charbóin (ar a dtugtar ‘seic an charbóin’) ar gach teaghlach, laghdófaí an éagothroime ioncaim 0.5% ach ardú cánach €30 a chur ar thonna nó 1% ach í a ardú €80 an tonna.

Dá ndéanfaí an t-ioncam ón gcáin charbóin a roinnt ar bhealach a dhíreodh ar na teaghlaigh is boichte, d’fhéadfaí an éagothroime a laghdú níos mó fós, 1.2% agus 2.8%, a deirtear.

Tá an laghdú seo ar astaíochtaí carbóin bunaithe ar thaighde ar shuirbhé HBS 2015-2016.

Maítear go bhféadfaí na hastaíochtaí a laghdú tuilleadh ach polasaithe eile a chur i bhfeidhm, córas iompair poiblí níos fear nó táillí a chur ar bhrú tráchta.

Bheadh tionchar ag bearta dá leithéid ar an líon tomhaltóirí a d’athródh a n-iompar agus a thosódh ag úsáid fuinneamh a astaíonn níos lú carbóin, a deirtear.

Agus é ag caint faoi na torthaí, dúirt Miguel Tovar Reaños ón ESRI go léiríonn an taighde “nach gá go mbeadh polasaithe  comhshaoil agus polasaithe dáilte ioncaim ag teacht salach ar a chéile ach iad a leagan amach i gceart”.

Bunaithe ar shonraí na hÉireann, léiríonn taighde an ESRI, a dúirt sé, gur “bealach éifeachtach í an cháin charbóin chun astaíochtaí carbóin a laghdú, rud a thagann  leis an taighde i dtíortha eile ar fud na cruinne.”

Dúirt sé gur léir gurb é an córas cánach agus leasa shóisialaigh atá againn faoi láthair an bealach is éifeachtaí chun ioncam ón gcáin charbóin a athchúrsáil ar bhealach a bheadh dírithe ar dhream ar leith.

“Ba saoire é a riaradh mar sin ná ‘seic an charbóin’,” a dúirt sé.

Dúirt Miguel Tovar Reaños go mbeadh an ESRI ag tabhairt faoi thaighde amach anseo a dhíreodh ar conas a roinnfí an t-ioncam ón gcáin charbóin trí chóras leasa shóisialaigh agus cáin ioncaim na tíre seo.

Níos mó

tuairisc.ie

Cláraigh do nuachtlitir PEIG

  • Conradh na Gaeilge
  • Foras na Gaeilge